Algoritmes op social media: om stenen kloten van te krijgen, nee? En toch, wanneer ik schijt begin ik eraan, want ik ben te lui om te ont-Googlen en ont-Zucken, maar te onbelangrijk om daar de gevolgen van te dragen. Dus hoppa. De ene hersenhelft focust zich licht verdwaasd op het krochen, de andere evenzeer verdwaasd op het scrollen. Scrollen boven mijn drollen, zoals ik las in de laatste Dimitri Verhulst. Met een glazige blik en dwaze grijns zie ik geadopteerde straathonden en al dan niet verdoken racistische commentaren onder krantenkoppen passeren.
Ik scroll dan voorbij een tekstje van een zekere Marijke Van Thielen. Nog nooit van gehoord, geen idee waarom Zuckerberg mij dit voorschotelde, maar wie Eckhart Tolle door het slijk haalt scoort punten bij mij, dus ik scroll terug om het te lezen. Het is een sterk geschreven stuk tekst, al te imposanter gemaakt met die zwart-witfoto erbij. Het zorgt voor een gewichtige uitstraling die wat weg heeft van Albert Camus en Tom Waits. Een bandshirt, een sigaret, en een afstandelijke maar niet te ijzige blik richting de camera. Een sterk doordacht nepprofiel, hoor ik mezelf nog denken. De skepticus in mij is nooit ver weg.
Het persen gaat goed en de stronk is lekker solide. De gsm verdwijnt in mijn broekzak. Vegen vergt weinig papier. Mooi. Ik eet genoeg vezels. Onmiddellijk vergeet ik wat ik gelezen heb. Maar het kwaad was geschied. Dat mijn scrollpatroon even aarzelde en dat ik las was voldoende. Het algoritme. De volgende dagen krijg ik bij het schijten alsmaar meer tekstjes en berichtjes van Marijke Van Thielen te zien. Verdekke, ze kan schrijven. Verdekke, dat is misschien toch geen AI-account. En verdekke, ze dweept met net dat soort gedachtegoed waar ik een zwak voor heb. Schopenhauer, Cioran, Benatar, Ligotti en nog meer van die trieste zageventen waarvan ik pagina’s citaten heb bijgehouden.
Met een vreemde mix van anticipatie en tegenzin koop ik haar boek. Interesse heb ik zeker, maar 25 euro voor 96 pagina’s viel me zwaar op de maag. Daar kwam dan nog eens 8,50 euro bij ter verzending, en dat bleek dan enkel een gewatteerde envelop te zijn die weinig bescherming bood, want het boek kwam nog steeds gekreukt aan. Nu goed, iedereen moet eten, en Uitgeverij Fagus blijkt een eenmanszaak te zijn dus van volume zullen ze het wel niet halen. Dus had ik 33,50 euro neergelegd voor een verkreukt paperbackje van 96 pagina’s. Dan kan ik er maar beter een blogpost uit halen.
Wanneer het boek arriveert lees ik het in één ruk uit. Een kleine twee uurtjes duurde dat, maar de leek in dit gedachtegoed doet dat wellicht best rustiger aan dan ik. Dat het een verzameling essays was wist ik, maar meer niet. Het boek is, of lijkt op, een soort verslaggeving van mevrouw Van Thielens rouwproces. Ze heeft wel wat meegemaakt en, hoe kan het ook anders, dat kleurt de wereldvisie. Iedereen probeert natuurlijk betekenis te geven aan zijn miserie. Godsdienst, filosofie, de bodem van een pint of het uiteinde van een naald. Wanneer dat allemaal niet marcheert ga je maar aan het kweken om die mid-life crisis te doorkomen. Dat de volgende generatie het vraagstuk maar oplost, lijken de mensen wel te denken.
Of, en dat is net de andere optie waar Van Thielen zich achter schaart, je ziet onder ogen dat er helemaal geen betekenis is, nooit was, nooit kon zijn. Betekenis is Sinterklaas voor volwassenen. Er is enkel willekeur. We zijn zakken vlees, verzamelingen atomen en moleculen die onderworpen zijn aan de natuurwetten en meer niet. Leven is een glitch in de kosmische matrix. In dat soort kader pent Van Thielen haar levensblik neer, hier en daar bijgestaan met anekdotes, stukjes maatschappijkritiek, en citaten van de grote pessimistische denkers waar ze hier in Vlaanderen de kriebels van krijgen. Je moet maar eens blindelings onze radiozenders afgaan. Die zijn niet uit elkaar te halen. MNM, Radio 2, Joe, StuBru, … Dat is één zootje flauwe optimisten die heel de dag vrolijk schuimbekken aan hun microfoon. Een sec discours past niet in onze cultuur. Daar hebben we destijds ook Canvas voor uitgevonden, een aparte zender waar niemand naar keek. Laat ons maar zappen van de ene sitcom naar de andere. Vóór het doomscrollen was er doomzappen.
Ik kan niet meer zeggen over de inhoud zonder die groot onrecht aan te doen. Van Thielen heeft haar ellende en rouw in een sterk geschreven bundel gegoten waarmee ze filosofisch echter geen nieuwe paden bewandelt. Het geheel is eerder een wegwijzer doorheen die paden, en een verantwoording waarom zij ervoor koos net die paden te bewandelen, en waarom de mistroostigheid een troost kan zijn.
Zij Nam Het Vlees van Marijke Van Thielen is een rauwe persoonlijke neerpenning. De rode draad is aan de ene kant de ellende, de ellende die we allemaal kennen en die ons allemaal verbindt. Aan de andere kant de onoverkomelijkheid van die ellende en van ons bestaan. Een warme aanrader, zeker voor wie kan genieten van literair gezaag en de filosofische ontmanteling van mens en cultuur.
De prijs is echter allesbehalve democratisch, en nu al is duidelijk dat Uitgeverij Fagus de grote vraag niet kan bolwerken. Waar zit dat ebook?
